Errobi – Lantegiko hamar mandamentuak

Errobi taldearen abesti zaharra. Urteak igaro eta gero kutsu naif xamarra hartu du, nik uste 😉

  1. Nagusiak dituzu maitatuko
    bai eta
    ahal bezain ongi zerbitzatuko.

  2. Lanaren hasteko eta uzteko
    orduak
    dituzu beti errespetatuko. (hiperbaton)

  3. Lanean denborarik ez galtzeko
    ez zara
    inoiz lagunekin solastatuko.

  4. Nagusiak arrazoin duelako
    denetan
    ez zara haren kontra mintzatuko.

  5. Telefon(o)a ez duzu hunkituko
    ahalaz
    kanpotik inork ez zaitu deituko.

  6. Ongi irabazten duzulako
    ez duzu
    emendazionerik galdatuko. (soldata) hobetzerik eskatuko

  7. Lan presatu baten antzinatzeko (aurreratzeko)
    beharrez
    igandetan ar(i)tzea onartuko.

  8. Nagusiak hazten zaituelako
    agian
    ez diozu ezer (ere) ez ebatsiko.

  9. Nagusiak baitira beharrezko
    sekulan
    ez duzu haien lana trabatuko.

  10. Ta gauean langileek eskainiko … (“Zer eskainiko?”)
    pottotta ta ipurdi
    nagusiarendako … (bis)

(Daniel Landart)

Advertisements

Hizkuntza estresa

Gizarte elebidun batean, hizkuntza gutxiagotuan edo euskalki gutxiagotuan hitz egin nahi dutenek etengabe jasaten duten hizkuntza estresa azaltzen ibili ziren Lehen Hezkuntzako bigarren mailako ikasle batzuk.

Scratch programazio lengoaiarekin, adibide pare bat eskaini ziguten YouTuben. (Haien irakasle baten edo batzuen laguntzarekin, imajinatzen dut).

Bideoko lehenengo adibidean, hizkuntza gutxiagotua edo erabat zabalduta dagoen hizkuntzaren arteko hautua egin behar du tabernari ezezagun batengana hurbildu den neska. Neskak imajinatu du bere aurrean dagoen tabernariak jakin jakingo duela gaztelaniaz. Probabilitatea %100. Zenbait ingurutan, ordea, tabernariak euskaraz jakiteko probabilitatea txikiagoa da. Elebidunak bere gain hartu du hizkuntza estresa eta tabernari ustez erdaldun horri estres hori transmititu beharrean, ezer baino lehen, elebidunak hizkuntza aldatu du.

Tabernariak ez du jakingo neska horrek, agian, nahiago zuela euskaraz egitea. Tabernariak, benetan erdaldun hutsa bada eta euskaldun guztiek beti horrela jokatuz gero, pentsa dezake bere lantokian ez duela euskara ezertarako behar.

Bigarren adibidean, euskara estandarrean eta euskalki batean ondo moldatzen den euskaldun bat agertu da. Hemen, hizkuntzaren bi aldaera ondo dakizkien hiztunak talde horretan gutxiagotua geratu den hizkuntza aldaera hautatu du. Taldeko batek aldaera zabalduagoa hautatzeko esan dio. Berriro ere estresa bi aldaera dakizkien horrek pairatu du. Baina oraingoan euskalkia ez zekitenek ere estres moduko bat jasan dute, aldaera horretan hobeto moldatzeko gogoa, aldaera hori ikasteko gogoa, aldaera hori betiko baztertzeko gogoa… Auskalo.

Jarraitu “Hizkuntza estresa” irakurtzen

Ura isuririk – Benito Lertxundi

Oreina bilakatu neska

Ura isuririk sorginen bidean
dohaina bildu dut Bazko arratsean

—gauaz Mayi nuzu, egunaz oreina
etxeko zakurrek xerkatzen nutena.

 

—Jakes nun duk orak ez diat senditzen
oihanpean kurri, oreina xerkatzen

—Jakes deit zakurrak, salba (e)zak arreba
ama nola sinets Mayi daitekeela.

 

Jakes zakurrei hasi da xistuka
oreina hil dute kolpez hausikika

Jakesek kanitaz eman du pusketan
aseko ahal da Mayi gurekilan.

 

—Afal, afal, Jakes ni nuk hor lehena
ene haragiaz beterik dupina

Ama sala zolan nigarra begian
puñala sartu du bere bihotzian.